Marmaris’teki 10 seyahat acentası yetkilisiyle yapılan araştırma, destinasyonun geleceği açısından altyapı yetersizliği, hizmet kalitesindeki düşüş ve nitelikli personel eksikliğini öne çıkardı. Katılımcıların dokuzu, ilçedeki sürdürülebilir turizm uygulamalarını yetersiz buldu.

Muğla Sıtkı Koçman Üniversitesi Marmaris Turizm Meslek Yüksekokulundan Esra Cesur ve Özge Alkan’ın hazırladığı araştırma, Journal of Humanities and Tourism Research dergisinin 6 Nisan 2026 tarihli sayısında yayımlandı.

Çalışmanın evrenini, araştırmanın yürütüldüğü dönemde TÜRSAB kayıtlarında Marmaris’te faaliyet gösterdiği belirtilen 297 seyahat acentası oluşturdu. Araştırmacılar 18 acentadan oluşan bir ön liste hazırladı, 14 acentayla iletişime geçti ve görüşmeyi kabul eden 10 yetkiliyi çalışmaya aldı. Katılımcıların sektördeki faaliyet süresi 2 ile 35 yıl arasında değişti.

Dokuz katılımcı uygulamaları yetersiz buldu

Yüz yüze görüşmelerde Marmaris turizminin mevcut sorunları arasında hizmet kalitesindeki düşüş, altyapı eksiklikleri, arz-talep dengesizliği, nitelikli personel yetersizliği, denetim eksikliği, yanlış yerel politikalar, her şey dahil sistem ve tek pazara bağımlılık sıralandı. Buna karşılık coğrafi konum, doğal güzellikler ve farklı turizm türlerine uygunluk destinasyonun başlıca avantajları olarak gösterildi.

Katılımcıların dokuzu, Marmaris’teki sürdürülebilir turizm uygulamalarını oldukça yetersiz olarak değerlendirdi. Bazı yetkililer uygulamaların ağırlıklı olarak konaklama işletmeleriyle sınırlı kaldığını, altyapı ve üstyapıda aynı yaklaşımın görülmediğini savundu.

Çevresel sürdürülebilirlik temasında altyapı yetersizliği altı, ulaşım sorunu dört, atık sorunu üç, taşıma kapasitesinin aşılması ve çevre kirliliği ise ikişer görüşme koduyla öne çıktı. Sosyo-kültürel etkiler konusunda görüşler ayrıştı: Üç katılımcı turizmin kültürel etkileşim sağladığını, üç katılımcı ise gelenek ve göreneklerde aşınma yarattığını belirtti.

Kitle turizminin dışına çıkılması önerildi

Dokuz katılımcının önerilerinde, deniz-kum-güneş ağırlıklı kitle turizminin yanında ekoturizm, sağlık turizmi, kırsal turizm ve arıcılık temelli turizm ürünlerinin geliştirilmesi öne çıktı. Bu çeşitlenmeyle kıyıdaki yoğunluğun iç bölgelere dağıtılması ve turizm sezonunun uzatılması hedefleniyor. Altyapının yenilenmesi ile çalışan ve işletmelere düzenli eğitim verilmesi diğer öneriler arasında yer aldı.

Araştırmanın verileri 15 Ağustos–5 Eylül 2024 tarihleri arasında gerçekleştirilen, 20 ila 50 dakika süren görüşmelere dayanıyor. Çalışma, güncel sezonun ölçümü veya bütün sektörün ortak görüşü olarak yorumlanamaz. Yazarlar da amaçlı örneklemle seçilen 10 yöneticiye dayanan bulguların istatistiksel genellenebilirlik taşımadığını; mevsimsellik ve öz bildirim yanlılığı ihtimali bulunduğunu belirtiyor.