Dünya Sağlık Örgütü, sarı humma bulaşının 2026 yılında Afrika ve Amerika kıtalarındaki bazı ülkelerde sürdüğünü bildirdi. Kurumun 24 Haziran 2026 tarihli değerlendirmesinde, özellikle sarı humma bulaşma geçmişi olan bölgelere giden aşılanmamış yolcuların risk altında olduğu belirtildi.

Bu başlık, Türkiye’de seyahat acentaları, tur operatörleri, sağlık danışmanlığı veren kurumlar ve riskli bölgelere gidecek yolcular için doğrudan izlenmesi gereken bir seyahat sağlığı dosyası niteliği taşıyor. DSÖ, mevcut olayla ilgili bilgiler ışığında raporda adı geçen ülkelere seyahat veya ticaret konusunda herhangi bir kısıtlama önermiyor; buna karşılık aşılama ve önleyici tedbirler konusunda bilgilendirmenin sürdürülmesini istiyor.

Vaka Tablosu

DSÖ verilerine göre 1 Ocak-26 Mayıs 2026 tarihleri arasında Amerika kıtasında 6 ülke toplam 79 insan enfeksiyonu bildirdi. Bu ülkeler Bolivya, Brezilya, Kolombiya, Ekvador, Peru ve Venezuela olarak sıralandı. Kaynakta Kolombiya’nın, ormanlık alanlara maruz kalma ve aşılanmamış ziyaretçilerin seyahati nedeniyle en çok etkilenen ülke olduğu belirtildi.

Afrika’da ise Ocak-Mayıs 2026 döneminde Burkina Faso, Orta Afrika Cumhuriyeti ve Kamerun’da 16 doğrulanmış vaka bildirildi. Angola, Fildişi Sahili, Gabon, Gana ve Nijerya’da toplam 32 şüpheli vakanın soruşturma altında olduğu aktarıldı.

DSÖ, Afrika’da sarı humma açısından yüksek riskli kabul edilen 27 ülkenin 26’sının sarı humma aşısını rutin aşılama programlarına dahil ettiğini, ancak birçok ülkede aşılama oranının hedef düzeyin altında kaldığını bildirdi. Bölge genelinde 2024 yılı ortalama aşılama kapsamı yüzde 65 olarak verildi.

Yolcular İçin Aşı Vurgusu

Sarı humma, Afrika ve Amerika kıtalarının tropikal bölgelerinde görülen ve enfekte sivrisinekler tarafından bulaştırılan akut viral bir hastalık olarak tanımlanıyor. DSÖ’ye göre kuluçka süresi genellikle 3-6 gün. Çoğu enfeksiyon belirtisiz ya da hafif seyredebilirken, vakaların yaklaşık yüzde 15’i ağır hastalık formuna ilerleyebiliyor.

Kurum, aşının sarı hummanın önlenmesi ve kontrolünde birincil yöntem olmaya devam ettiğini belirtiyor. DSÖ değerlendirmesinde, tek doz sarı humma aşısının ömür boyu koruma sağladığı, 9 ay ve üzeri uluslararası yolcular için sarı humma bulaşma riski taşıyan bölgelere seyahatte aşının tavsiye edildiği ifade edildi.

Uluslararası Sağlık Tüzüğü kapsamında ülkeler gelen veya giden yolculardan sarı humma aşısı belgesi talep edebiliyor. DSÖ, uluslararası seyahat amacıyla sarı humma aşısının Uluslararası Aşılama veya Profilaksi Sertifikası ile belgelenmesi gerektiğini kaydediyor.

DSÖ, aktif sürveyans, zamanında laboratuvar testleri, sınır ötesi koordinasyon, bilgi paylaşımı, vektör kontrolü ve risk iletişiminin önemini ayrıca vurguladı. Kurumun değerlendirmesine göre 17 Haziran 2026 itibarıyla sarı humma bulaşma riski küresel düzeyde düşük, geçmişte bulaşmanın görüldüğü bölgelerde ise orta düzeyde değerlendiriliyor.