CHP Tekirdağ Milletvekili Cem Avşar, Avrupa Parlamentosu’nun 2025 Yılı Türkiye Raporu’nda kültür, medya, sanatsal ifade ve kültürel mülkiyet haklarına ilişkin yer verilen tespitleri TBMM gündemine taşıdı. Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy’un yanıtlaması istemiyle sunulan önerge, 13 Temmuz 2026’da TBMM Başkanlığına ulaştı.
Önergede, Avrupa Parlamentosu raporunun 17 Haziran 2026’da kabul edildiği belirtilerek Türkiye’nin eğitim ve kültür alanındaki durumu ile önceki tavsiyelerin uygulanma düzeyi hakkında Bakanlığın değerlendirmesi istendi. Avşar, raporda Türkiye’nin bu alanda orta düzeyde hazırlıklı olduğunun ve bazı ilerlemelere rağmen önceki tavsiyelerin yalnızca bir bölümünün yerine getirildiğinin kaydedildiğini aktardı.

İlk soruda, 2005 UNESCO Kültürel İfadelerin Çeşitliliğinin Korunması ve Geliştirilmesi Sözleşmesi’nin uygulanmasına yönelik çalışma bulunup bulunmadığı soruldu. Önergede ayrıca kültür politikalarının merkeziyetçi yapıda kaldığı, bağımsız paydaşlar ile eleştirel ifadelere sınırlı alan tanındığı yönündeki rapor değerlendirmesine karşı Bakanlığın yaklaşımı talep edildi.
Kültür bütçesi ve Yaratıcı Avrupa
Avşar, raporda Kültür ve Turizm Bakanlığı tarafından yönetilen merkezi bütçe payının yüzde 0,36’nın altında olduğuna ilişkin tespiti de önergeye taşıdı. Bakan Ersoy’a bütçedeki payın artırılması, kültürel faaliyetlerde şeffaf katılımın güçlendirilmesi ve kültürel çeşitliliğin gözetilmesi için hangi çalışmaların planlandığı soruldu.
Önergede, büyükşehir belediyelerinin edebiyat, sahne sanatları ve katılımcı miras girişimlerinde daha fazla rol üstlendiğine ilişkin değerlendirmelerle birlikte Türkiye’nin Yaratıcı Avrupa programına katılmaması da gündeme getirildi. Avşar, programa katılmama gerekçesini ve bu konuda yeni bir çalışma yürütülüp yürütülmeyeceğini sordu.
Roman Vatandaşlara Yönelik 2023-2030 Strateji Belgesi ve Eylem Planı da soru başlıkları arasında yer aldı. Planın tamamlanma oranı ile barınma, istihdam, eğitim, çocuk işçiliği, erken yaşta evlilik ve yanlış tanı sorunları bakımından beklenen somut faydanın sağlanıp sağlanmadığı konusunda bilgi istendi.
Sanat özgürlüğü, RTÜK ve mülkiyet
Önergede medya mevzuatının kapsam, tanım ve lisanslama kriterleri bakımından gözden geçirilmesi gerektiği yönündeki rapor değerlendirmesine yer verilerek RTÜK’ün tarafsızlığı ve bağımsızlığı konusundaki Bakanlık yaklaşımı soruldu. Sanatsal ifade özgürlüğü başlığında ise genel ahlak gibi hükümlerin kullanımına, etkinlik yasaklarına ve hükümet politikalarını eleştiren sanatçılara yönelik uygulamalara ilişkin rapor bulgularının nasıl değerlendirildiği ve düzenleme düşünülüp düşünülmediği soruldu.
Son soruda kültürel ve dini mirasla bağlantılı mülkiyet hakları ele alındı. Mor Gabriel Süryani Ortodoks Manastırı, Diyarbakır’ın Sur ilçesindeki kamulaştırmalar, deprem sonrası Hatay’daki taşınmaz ve miras alanları ile Gökçeada ve Bozcaada’daki mülkiyet meseleleri için Bakanlığın herhangi bir girişimi olup olmadığı soruldu.
TBMM kayıtlarına göre 7/46543 esas numaralı önergenin 15 günlük cevaplanma süresi devam ediyor. Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy tarafından verilmiş bir yanıt henüz önerge kaydına işlenmedi.
Günlük turizm gazetesi


