UN Tourism ve International Transport Workers' Federation, turizm ulaşımında kadınların çalışma hayatındaki yerini ölçen küresel rapor yayımladı. Global Report on Women in Tourism Transport, hava, kara ve deniz yolcu taşımacılığında kadın çalışanlara ilişkin cinsiyet ayrımlı ilk küresel kanıt tabanı olarak sunuldu.

Rapor, turizm ulaşımının erkek ağırlıklı yapısını sayılarla gösteriyor. Verisi bulunan ülkelerde kadınlar havacılık çalışanlarının yüzde 36’sını oluştururken pilotlar içinde kadınların payı yalnızca yüzde 6’da kalıyor. Teknik görevler, uçuş ekibi pozisyonları ve liderlik kademelerinde erkeklerin baskın olmaya devam ettiği belirtildi.

Kara ve Deniz Taşımacılığı

Rapora göre turizm ulaşımı çalışanlarının yüzde 96’sı kara yolcu taşımacılığında yer alıyor. Buna karşın bu alandaki çalışanların yalnızca yüzde 3’ü kadın. Bu oran, tur otobüsleri, kara transferleri, şehirler arası yolcu taşımacılığı ve destinasyon içi hareketlilikte kadın istihdamının sınırlı kaldığını gösteriyor.

Deniz yolcu taşımacılığında da tablo benzer. Raporda su yolu yolcu taşımacılığı çalışanlarının yalnızca yüzde 12’sinin kadın olduğu, yönetim ve teknik görevlerde belirgin açıklar bulunduğu aktarıldı. Güvenlik, sanitasyon ve yasal koruma eksikleri de kadınların sektöre erişimini sınırlayan başlıklar arasında yer aldı.

Raporda, her beş ülkeden birinde işyerinde tacize karşı yasal koruma bulunmadığı belirtildi. Bu veri, istihdam tartışmasının yalnızca işe alım oranlarıyla değil, çalışma koşulları, güvenlik, kariyer yolu ve liderlik fırsatlarıyla birlikte ele alınması gerektiğini ortaya koyuyor.

Üç Yıllık Çalışma Planı

UN Tourism ve ITF, raporla birlikte turizm ulaşımında kadınlar için eylem planını hayata geçirmek üzere üç yıllık bir çalışma planı imzaladı. Ortaklık; hükümetler, çalışanlar, sendikalar ve sektör paydaşlarıyla birlikte toplumsal cinsiyete duyarlı politikaları güçlendirmeyi, çalışma koşullarını iyileştirmeyi, eğitim ve liderlik fırsatlarını genişletmeyi hedefliyor.

UN Tourism Genel Sekreteri Shaikha Al Nuwais, raporun iyi niyetin ötesine geçen veri temelli bir hareket alanı sunduğunu söyledi.

“Turizm insanları birbirine bağlamak ve kapıları açmak içindir. Ancak turizm ulaşımının her alanında kadınlara çok fazla kapı kapalı kalmaya devam ediyor.”

ITF Genel Sekreteri Stephen Cotton ise raporun sürecin sonu değil başlangıcı olduğunu belirterek, eşitsizliklerle mücadelede hükümetler, işverenler, sendikalar ve sektör ortaklarıyla çalışacaklarını ifade etti.

Türkiye’ye özel veri kaynak metinde yer almıyor. Buna rağmen rapor, havacılık, kara transferleri, kruvaziyer ve destinasyon içi ulaşımda kadın istihdamı, mesleki eğitim, güvenli çalışma koşulları ve liderlik fırsatları açısından turizm sektörü için izlenmesi gereken küresel bir çerçeve sunuyor.