İzmir Milletvekili Mehmet Salih Uzun, Kemeraltı, Basmane ve Kadifekale’yi kapsayan İzmir Tarihi Liman Kenti’nin UNESCO Dünya Mirası Listesi’ne adaylık süreci için takvim açıklanmasını istedi. Uzun, geliştirilen adaylık dosyasının Kültür ve Turizm Bakanlığına ne zaman teslim edileceğini, UNESCO Dünya Miras Merkezi’ne hangi tarihte sunulacağını ve dosyanın Dünya Miras Komitesinde hangi yıl görüşülmesinin hedeflendiğini sordu.

Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy’un yanıtlaması istemiyle hazırlanan 2 Ekim 2026 tarihli yazılı soru önergesi, 6 Ekim’de TBMM Başkanlığına ulaştı. 7/50343 esas numaralı önergede aday alanın sınırlarından restorasyon harcamalarına kadar sürecin farklı aşamalarına ilişkin bilgi talep edildi.

Geçici listeye girişten adaylık dosyasına

Uzun’un önergesinde aktardığı bilgilere göre İzmir Tarihi Liman Kenti, 14 Nisan 2020’de UNESCO Dünya Mirası Geçici Listesi’ne alındı. Alan Yönetim Planı 29 Haziran 2022’de onaylandı; Dünya Mirası Listesi için hazırlanan adaylık dosyası ise 30 Aralık 2022’de Bakanlığa teslim edildi.

Önergede, bölgenin antik limanı, agorası, hanları, çarşıları, ibadethaneleri, geleneksel konutları ve çok kültürlü kent dokusuyla taşıdığı kültürel miras değerine işaret edildi.

Uzun, ICOMOS’un inceleme sürecinde 5–9 Mayıs 2025’te İzmir’de saha çalışması yapıldığını ve hazırlanan raporun 30 Temmuz 2025’te Bakanlığa iletildiğini belirtti. Rapordaki önerilerin ne ölçüde uygulandığı, alan yönetim planındaki çalışmaların hangi aşamada olduğu ve dosyanın UNESCO Dünya Miras Merkezi’ne sunulacağı tarih konusunda kamuoyuna açıklanmış net bir takvim bulunmadığını ifade etti. Bölge ziyaretlerinde vatandaşlardan ve özellikle esnaftan bu konuda sorular aldığını aktardı.

Aday alan ve tampon bölge sınırları soruldu

Uzun, ICOMOS’un 30 Temmuz 2025 tarihli raporunda önerilen aday alan ve tampon bölge sınırlarına ilişkin çalışmaların tamamlanıp tamamlanmadığını sordu. Bu sınırların Bakanlık tarafından onaylanıp onaylanmadığının açıklanmasını istedi.

Raporda hayata geçirilmesi önerilen projelerin hangileri olduğunu da gündeme getiren Uzun, her proje için sorumlu kurumların, gerçekleşme durumunun ve öngörülen tamamlanma tarihlerinin bildirilmesini talep etti.

Alan Yönetim Planı kapsamında öngörülen faaliyetlerin kaçının tamamlandığı, kaçının sürdüğü, kaçına başlanmadığı veya hangilerinin takvimin gerisinde kaldığı da önergedeki sorular arasında yer aldı. Bakanlığa iletilen yıllık izleme raporlarının kamuoyuna açıklanmasının planlanıp planlanmadığı soruldu.

Koruma bütçesi ve restore edilen yapıların kullanımı

Uzun, İzmir Tarihi Liman Kenti sınırları içindeki koruma, kazı, restorasyon, kamulaştırma ve tarihî yapıların iyileştirilerek kullanıma kazandırılması çalışmaları için Bakanlığın 2020–2026 yılları arasında ayırdığı ödeneğin ve yaptığı harcamaların açıklanmasını istedi.

Önergede ayrıca Bakanlık tarafından restore edilen yapıların güncel olarak hangi amaçlarla kullanıldığı soruldu.