İklim Değişikliği Başkanlığının uluslararası organizasyon ve toplantılarda uygulayacağı alım usulleri, Sayıştayın 2025 Yılı Dış Denetim Genel Değerlendirme Raporu’na girdi. Raporda düzenlemenin gerekçesi, COP31 sürecindeki organizasyonların Türkiye’nin imajı açısından önemi ve ihtiyaçların sınırlı zamanda, uygun kalitede karşılanması olarak açıklandı.

Eylül 2026 tarihli raporun 111’inci sayfasındaki kayıt, “Denetimler Üzerine Kamu İdarelerince Yapılan Mevzuat Düzenlemeleri ve Gerekçeleri” bölümünde yer alıyor. Bu kayıtta belirli bir COP31 alımına ilişkin usulsüzlük tespiti, firma adı veya harcama tutarı bulunmuyor; satın alma süreçlerine ilişkin düzenleme ve gerekçesi aktarılıyor.

Hangi organizasyonları kapsıyor?

Raporda anılan usul ve esaslar, 3 Ekim 2025 tarihli ve 10453 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile yürürlüğe konuldu. Karar, 4 Ekim 2025 tarihli Resmî Gazete’de yayımlandı.

Düzenleme, İklim Değişikliği Başkanlığının Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi Taraflar Konferansı kapsamında gerçekleştireceği veya katılacağı organizasyonlardan Cumhurbaşkanı onayıyla belirlenenlere uygulanıyor. Başkanlığın bu organizasyonlar için yurt içinde veya dışında, yerli ya da yabancı kişi ve kuruluşlardan yapacağı mal ve hizmet alımlarını kapsıyor.

Dolayısıyla COP31’le bağlantılı bütün kurumların ve işletmelerin harcamaları kendiliğinden bu usule tabi olmuyor.

İlan ve sözleşme zorunluluğu yok

Usul ve esasların 7’nci maddesine göre kapsamdaki mal ve hizmetler doğrudan alım yöntemiyle karşılanıyor. Bu alımlarda 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu kapsamında belirlenen parasal limitler uygulanmıyor; ihtiyaçlar kısımlar hâlinde de temin edilebiliyor.

İlana çıkılması, geçici veya kesin teminat alınması, yeterlilik kurallarının aranması ve sözleşme yapılması zorunlu tutulmuyor. İdare, ihtiyaçları tek bir tedarikçiden karşılayabileceği gibi işin niteliği ve kapsamına göre birden fazla tedarikçiden de alım yapabiliyor. Elektronik ortamın veya Elektronik Kamu Alımları Platformu’nun kullanılması da mümkün.

Sözleşme ve teminat zorunluluğunun bulunmaması, bütün alımların sözleşmesiz veya teminatsız yapılacağı anlamına gelmiyor. Bu koşulların hangi işlerde aranacağına ilişkin tercihi idare yapabiliyor.

En az üç istekliden fiyat teklifi alınacak

Düzenleme, alımdan önce fiyat araştırması yapılarak KDV hariç yaklaşık maliyet hazırlanmasını gerektiriyor. Hesabın dayanaklarıyla birlikte kayda alınması öngörülüyor.

Yaklaşık maliyet belirlenip onay belgesi düzenlendikten sonra, alım konusu işle uğraşan en az üç istekliden fiyat teklifi alınarak piyasa fiyat araştırması yapılıyor. Araştırmanın sonucu, görevlilerin imzaladığı tutanakla belgeleniyor.

Maliyet hesabı sırasında fiyat bilgisi alınan bir firmanın, daha sonraki aşamada teklif vermeye davet edilmesi ise zorunlu değil. Düzenleme, yaklaşık maliyet araştırmasıyla alım için teklif toplanmasını ayrı aşamalar olarak ele alıyor.

Firma seçiminin gerekçesi karara yazılacak

Alımı yürütmek üzere başkan dâhil en az üç kişilik bir komisyon kuruluyor. Harcama yetkilisi bu komisyonda görev alamıyor.

Komisyon, değerlendirmesinin ardından en uygun teklifi harcama yetkilisinin onayına sunuyor. Kararda teklif verenlerin adları veya ticaret unvanları, teklif bedelleri ve işin hangi firmaya hangi gerekçeyle bırakıldığı belirtiliyor.

İdare, işin niteliği ve kapsamına göre hangi yeterlik belgelerini isteyeceğini belirleyebiliyor. Talep edilen yeterlik koşullarını karşılamayan veya bu konuda gerçek dışı beyanda bulunan istekliler değerlendirme dışında bırakılıyor.

Alt yüklenici ve kabul işlemleri düzenlendi

İşin özelliği gerektiriyorsa ve alım belgelerinde gerekli düzenleme yapılmışsa alt yüklenici çalıştırılmasına izin verilebiliyor. Alt yüklenicinin yaptığı iş, ana yüklenicinin sorumluluğunu ortadan kaldırmıyor.

Her alım için işlem dosyası hazırlanması gerekiyor. Onay belgesi, yaklaşık maliyet hesabı, teklifler ve komisyon kararları gibi sürece ilişkin belgeler bu dosyada tutuluyor.

Sözleşme imzalanan hizmet alımlarında işin yürütülmesini inceleyecek kontrol teşkilatı kuruluyor. Teslim edilen mal ve hizmetlerin muayene ve kabul işlemlerini ise en az üç kişilik komisyonlar yapıyor.

Düzenleme, yasak fiiller ve ceza sorumluluğu bakımından 4734 ve 4735 sayılı kanunların hükümlerinin uygulanmasını öngörüyor. Gerçekleştirilen mal ve hizmet alımlarının sonuçlarının Kamu İhale Kurumuna bildirilmesi de zorunlu.